Vì sao hầu hết mọi người đều thua lỗ trên thị trường chứng khoán?

Nhiều nghiên cứu đã khẳng định cùng một kết luận: nhà đầu tư cá nhân trung bình có hiệu suất thấp hơn đáng kể so với thị trường. Không phải vì họ chọn những khoản đầu tư tồi, mà vì họ mua và bán vào những thời điểm sai lầm. Họ mua khi giá đã tăng và bán khi giá đã giảm, điều này chắc chắn sẽ dẫn đến kết quả kém.

Mô hình này vẫn tồn tại ở mọi nhóm nhân khẩu học, trình độ học vấn và mức thu nhập. Các nhà đầu tư giàu có cũng mắc phải những sai lầm về hành vi tương tự như những nhà đầu tư bình thường. Các nhà đầu tư có trình độ học vấn cũng mắc phải những sai lầm về thời điểm tương tự như những người không được đào tạo về tài chính. Vấn đề không nằm ở kiến thức, mà là ở tâm lý con người.

Hiểu được lý do tại sao hầu hết mọi người thua lỗ khi đầu tư là bước đầu tiên để xây dựng một hệ thống ngăn ngừa những tổn thất này. Giải pháp không phải là ý chí hay kiến thức. Mà là cấu trúc.

Thứ nhất, nhà đầu tư giao dịch quá thường xuyên. Mỗi giao dịch đều phát sinh chi phí, cả phí giao dịch rõ ràng và chi phí ngầm định khi mua và bán theo giá thị trường. Nghiên cứu cho thấy những nhà giao dịch tích cực nhất lại thu được lợi nhuận thấp nhất. Càng giao dịch nhiều, bạn càng phải trả nhiều chi phí ma sát và càng tạo ra nhiều cơ hội cho những sai sót về thời điểm giao dịch.

Thứ hai, nhà đầu tư chạy theo hiệu suất. Khi một loại tài sản hoặc lĩnh vực nào đó gần đây hoạt động tốt, nhà đầu tư đổ xô vào. Khi nó hoạt động kém, họ lại tháo chạy. Hành vi này trái ngược với những gì tạo ra lợi nhuận tốt. Mua ở giá cao và bán ở giá thấp là mô hình đặc trưng của việc đầu tư kém hiệu quả.

Thứ ba, nhà đầu tư từ bỏ chiến lược của mình trong những giai đoạn khó khăn. Những nhà đầu tư tạo dựng được của cải là những người duy trì phân bổ vốn trong suốt thời kỳ suy thoái. Những nhà đầu tư thua lỗ là những người bán ra trong thời kỳ suy giảm và bỏ lỡ giai đoạn phục hồi. Khoảng cách hành vi giữa việc tiếp tục đầu tư và bán tháo trong hoảng loạn là nguyên nhân chính dẫn đến hiệu quả đầu tư kém.

Quy luật rất rõ ràng: nhà đầu tư thua lỗ không phải vì đầu tư vốn dĩ không sinh lời, mà vì hành vi của con người luôn làm suy yếu lợi nhuận đầu tư. Giải pháp cũng rõ ràng không kém: loại bỏ yếu tố hành vi của con người khỏi quá trình ra quyết định đầu tư.

Các hệ thống quản lý danh mục đầu tư tự động duy trì các mục tiêu phân bổ, tái cân bằng theo lịch trình và thực hiện mà không có sự can thiệp của cảm xúc. Chúng không giải quyết mọi thách thức trong đầu tư, nhưng chúng loại bỏ nguồn gốc lớn nhất dẫn đến hiệu suất đầu tư kém: chính là nhà đầu tư.